Noaberman

Nou t ies op viever hail langsoamaan, mit n toene op t noorden duurt t aaltied wat langer, weer overgaait in wotter en t zunnetje aal meer kracht begunt te kriegen, begunt t bloud bie mie ook weer wat sneller te stromen. Guster heb k bevubbeld, in noavolgen van kapperopenstellen, bomenknipper al even woarschaauwd, dat t tied wordt n òfsproak te moaken.
Zo te zain hebben vizzen in viever t aal overleefd. Mit dank aan t lutje wakpompke, prachtege drinkploats veur vogeltjes én poes Saartje. Zai het mit heur joarenlange ies-ervoaren persies deur, wat vertraauwd is en wat nait. Wie hebben doar nait veul omkieken noar, mor mit Wietske was t n aander verhoal. Dij het vervast docht:
‘Wat Saartje kin, dat duurf ik ook.’
t Het best n zetje duurd, veurdat ik Wietske aan t verstand peuterd haar, dat ieswoaghaalzerij niks mit durf te moaken het.
Vandoage bin k begonnen mit filtermattrioal van zolder te hoalen en hou t kin, wait ik nait, inains schoot t apaarte verhoal van buurman Aalbert, dij mìnsenschaauwe, wereldvrumde kwakkerd mie in gedachten. t Is al weer n mooi zetje leden, dat wie dij vrumde gast regelmoateg en voak op de maist onmeugelke tieden rond ons vievertje zagen schoemen. Dat dijzulfde Aalbert as de dood veur raaigers is, vertelt t volgende verhoal. t Woarom bin k pas veul loater gewoar worden, mor ain ding staait nou wel vast: Aalbert, dij vrumde kikkerd, dragt zien noam mit ere.

Noaberman

Mit swaait op t liggoam en vergrèlde trekken op gezichte was ik dij dinsdag in toene in de weer. t Onkruud waasde mie boven tudeltoantjes en goldjebloumen oet. k Mout bekennen: t Was gain kiek geliek.
‘Hest toene veuls te laank versloddern loaten,’ heurde ik onder t schovveln n filain stemmetje veuls te voak schampern.
Dou k mèllen en aander onkruud aan t bienander haarken was, heurde ik n zacht kuggeln achter mie. Omdat ik gainaine heurd haar, schrok ik mie den ook n ongelok dou mien noaber zo mor inains vlak achter mie ston.
‘Oeregaai man, wat letst mie ja schrikken. Bist meschain op hozevörrels achter t hoes slopen? k Heb die aal nait aankommen heurd.’
Zulvens ons hond, aans zo woaks, was nait aansloagen.
‘Mor vertel es, wat kin k veur die doun.’
Nou is mien noaber nait zo’n proatjeboksem. Dat is e nooit west en dat zol e ook wel nooit worden. Weschienlek, omdat hai n sproakgebrek het. Hai kin noamelk klinkers nait op de gewone menaaier oetspreken. Zunder oetzundern worden z’aalmoal haile laank aanholden. Vergelieken mit n 33-toerenploate, woar t gat nait persies in t midden zit, komt wel oardeg overain. Rezeltoat van jengelproat is, dat hai nog zeurderger klinkt as wat hai zunder sproakgebrek al is.
‘Wat hebben ie toch n mooie viever,’ was t eerste wat Aalbert over lippen kreeg.
Of bewonderende woorden veur mie bestemd waren, kon k nait beoordailen. Net as aine, dij mìnsenschaauw is, kikt e die noamelk nooit recht in ogen.
‘As wie summers achter t hoes zitten, heuren wie joen wottervaal aaltied zo zachies kloatern. Da’s toch zo’n mooi geluud .’
Aalbert was bie dizze leste opmaarken deur de knibbels goan en tuurde mit grote ogen in t wotter. Mit tonge haalf oet de mond keek e noar n schrievertje, dij vlak veur hom langs over t wotter scheerde. Even het t derop leken, alsof e der achteraan wol, zo ver hong hai over vieverraand hìn. Of t mien aanwezeghaid was of wat aans, der was wat, dat hom tegenhuil en schrokken ging e stoan.
Noadat hai oetgebraaid zien boksem òfklopt haar, keek e veur t eerst, verontschuldegend lagend noar mie. Zien verkloaren kwam redelk snel en zunder gejaauwel:
‘Wotter trekt aaltied, vinden ie ook nait buurman.’
t Leek hom ook wel wat, zo’n viever, mor zien vraauw wol der nait noar tou.
‘Zai zegt dat t te gevoarlek is veur kinder,’ zee e.
k Zag aan zien ogen, dat e volkomen van de wereld was en kon hoast wel roaden woar e mit zien gedachten was.
‘Mor dij hebben al laank en braid heur zwemdiploma’s,’ luit e mie, nou inains weer hail alert, waiten. Hai het nog n zetje om viever tou keudeld. k Voulde mie hopeloos verlegen mit dij maal Aalbert om mie tou, kon ja niks oet stee zetten. Tot e oeteindelk zee:
‘k Mout leuf ik nou mor weer op hoes aan, want vraauw zol t eten wel kloar hebben.’
Op weg noar de poort, heurde ik hom nog zeggen:
‘En zai holdt nait van wachten.’
t Was vervast nait veur mie bedould.
Dou e vertrokken was, luit e mie achter mit n kop vol vroagtaikens. Wat haar dij man nou in t zin had mit zien verhoal. Hai haar in t körte ketaaiertje, dat e bie mie stoan haar al meer proat, as in aal veurgoande joaren. En dat koekeloeren in viever, von k wel zo vrumd.
Dou‘k ter mit Arineke over pruit, trok dij wat mit scholders.
‘k Heb t aaltied al n vrumde kwakker vonden.’
Hailemoal mit ains, mor zai haar nog n nijloatje:
‘En zien vraauw is nog vrumder. Dij het n bek as n scheermes en kin wel twij keer om hom tou. Zai het n bezemstele bie veurdeure stoan, dij hekse. t Is n roar stel, doar mouten we nait te veul omgang mit hebben.’
k Was t weer mit heur ains, allewel k op zien onverwachtse bezuiken waineg invloud haar.
‘t Is mor goud, dat e haile doagen op pad is mit zien handeltje as raaiziger in viske-artikelen.’
Nou was mie nog nait zo laank leden n meleur overkommen. Hou t kwam, mag Joost waiten, mor k was zo mor inains wat vissen kwiet oet de viever. Prachtege goldvissen en goldwindes waren zo mor vlogen. As je dat ontdekken, den zuiken je noar n oorzoak en dij kwam as bie touval oet de locht valen.
t Was onder t òfwasken, dat der n raaiger bie mien vievertje delestreek. Oet keukenroete zag k hom parmanteg op hoge poten deur t wotter stappen. Alsof t zo heurde. k Haar den wel d’oorzoak vonden, n oplözzen hong nog in de locht.
Dat beurde n zetje loater. Op bezuik bie mien fuchsia-kweker in Pekel zag ik tot mien verboazen dat hai noast t fuchsia-kweken ook n aandere laifhebberij haar. Hij lasde noamelk iesderen buizen aan mekoar tot hoast levensechte daaier. En verdold as t nait zo was, der was ook n raaiger bie. k Haar wel es vernomen: Raaigers joagen t laifst allendeg. Zugst ze behaalve in koppeltied nooit soamen. Ain zo’n iesdern beest bie de viever zol aander viskedaiven òfschrikken, wos lasser te vertellen. Ik kreeg ook nog de goie road mit, dun visketouw mit klaaine belletjes rond de viever te spannen.
‘Hest nooit gain last meer van vrumde kostgangers,’ verzekerde mien fuchsia-kweker.
Mor hou gaait dat? Je binnen goud verzekerd tegen alle meugelke zoaken en der beurt nooit wat. Hoog in de brandverzekern en brand kriegen je nooit. n Dure all-risk veur joen auto en al joaren gain schrammetje of ander meleur aan t golden kaalf.
En zo ging t dus ook mit mien swoar bevaailegde viever. Der rinkelde wel es n belletje, mor den zat ain van katten mit zien veurpoten noar de vissen te visken. En dij waren al joaren aan mekoar wìnd. Doar vloeide gain vissenbloud oet.
As n dunderslag bie heldere hemel ston e veurege weke inains weer in toene. Buurman Aalbert. Was weschienlek even aan d’aandacht van zien vraauw ontsnapt. En weer keek e mit groapege ogen noar mien viever. Ik, drok mit mien fuchsia’s in de weer, luit hom mor even begoan. Noa n zetje zag ik hom drok dounde mit de belletjes aan t visketouw. t Was net n kind dij mit belletjes in de kerstboom aan t speulen was. Dou e deurhaar, dat ik hom in de goaten haar, begon e op zien jeuzelnde menaaier tegen mie te proaten:
‘Vraauw en ik haren al n zetje docht, wat tinkelt doar bie buurman toch in toene, mor nou zai’k t. t Binnen belletjes.’
Ik luip noar hom tou om hom mien nijste bevailegensmethode oet te stokken, dou der inains n aantal dingen tougelieks beurden.
Aalbert, op boekebakke bie t wotter, wol opstoan en zok noar mie toudraaien, dou e, ongewild, mien nije raaiger in t vezier kreeg en doar kloarbliekelk zo van schrok, dat e mit ain grote sprong midden in de viever dook. k Wos van verbolderdhaid nait hou’k der mit aanmos. Achter hom aan springen? Pas dou e weer mit kop tussen de plompebloaden deur te veurschien kwam, dus k weer oademhoalen. t Eerste wat e, wild om zok hìnkiekend, zee, was:
‘Is e vot, dij raaiger? Mìnsenkindernogaantou, wat bin ik ja schrokken.’
t Het n haile zet duurd, veur ik hom aan t verstand brocht haar, dat dit gain echte raaiger was. Hai is mit natte klaaier en eendekreuze op de kop noar hoes tou òfdropen.
Wie hebben ons doudestieds voak òfvroagd, woarom e nou juust in de viever sprongen was.
Nòu waiten we dus, woarom n Aalbert soms roare sprongen moaken kin.

09032007