Liguster

Dat Arineke soms mit neuze in de wind lopt, komt omdat ….. k Bedenk mie net op tied, dat ik nou beter even stoppen kin, mor t beeld, dat ik joe schetsen wil van de vraauw, dij mit neuze in de wind over toenpad lopt en mit n vroagende blik in ogen nijsgiereg om zok tou kikt, is nou n dag old.
‘Wat zöchst aiglieks,’ denk ik verboasd, as k heur vanachter mien computer schoten heb.
t Is de verkeerde vroag, mor t duurt nog even veurdat ik doar achter bin.
Bie toenhek, dij plaain en bloumentoene schaaidt blift zai plöts stoan. k Zai, dat zai noar links boegt – veur mie rechts – en heur neuze in de roeg gruiende, tot klimplant promoveerde ligusterhege drokt.
Pas op, wicht, wil k roupen om heur te woarschaauwen veur t geel-swaart gestreepte gevoar mit gemaine angels in t achterlief, dat doar regelmoateg in t gruin rondzoemt. As k mie noar deuropen van blokhut hoast, zai k nuttelooshaid van mien actie in. Zai is al deurlopen. De vroag wat heur opholden het huif k nait te stellen, t antwoord komt as vanzulf.
‘Wostoe wel, dat dij gruine plant, dij deur t goashek gruit, zo lekker roekt?’
Nee. Dat wos ik dus nait. n Ligusterplant dij lekker rokt? Dat heb k ja nog nooit heurd en ook nog nooit roken. t Geft wel t verschil aan tussen man en vraauw. Ik hol van kleur, zai is voak op zuik is noar de lekkerste geuren. Thoes, mor ook in toene. Dat Arineke der achter kommen is, dat dij doodgewone liguster geuren produceert, kin k den ook allendeg mor aan touval touschrieven. Aan t touval en omdat Loi Hannes soms gain zin het om in t goashek, woar ook de kamperfoelie en nog n aander onbekìnd klimplantje gruien te snuien. t Gruin zöcht doar n beetje zien aigen weg. t Is mie aal best noar de zin, want de gruine mure beschaarmt ons zitje achter t hoes soamen mit t bloaderdak van appelboom as n windschaarm tegen zunne en wind.
Op de vroag hou n hegeplant, dij de liguster traditioneel in Nederland toch aiglieks is, doar kommen is, kin k gain antwoord geven. Hai zat der n poar joar leden gewoon. Hest best kans dat n vogel doar n poepje valen loaten het en aargens aans net van n liguster eten het. Swaarte besjes binnen gifteg veur mìnsen mor n lekkernij veur vogels. t Zol n begriepelke verkloaren wezen kinnen. De körte kringloop van de zoadverspraaiden.
Ain ding mout dudelk wezen, ik zol zulf nooit van zien levensdoagen n liguster in toene poten. k Mout der nait aan denken. Ligusterhegen binnen mie noamelk n graauwel. Zai brengen bie mie zokse vervelende assosioatsies noar boven, dat ik der laiver nait ains over proat. Hou voak ik vrouger as kind nait te heuren kreeg:
’Wordt t nait ais tied om hege te knippen?’
En den zegst nait tegen dien voader:
‘Zol k joe even wiezen woar hegeschere ligt.’
Nee, zokswat kwam nait bie die op. t Vervelende zat hom traauwens nait in t hegeknippen op zok. Nee, k von t wel n schiere oetdoagen om as ainege in de buurte onze hege mooi rond te knippen. k Von, dat dat oardeg wat beter leek as dij vaarkaante blokken, dij maiste mìnsen om heur toentje haren, want elkenain haar dou wel n ligusterhege. Mor woar aanderlu twij of hoogoet drij moal in t joar de hege n knipbeurt gaven, doar mos ik minstens wel n moal zo voak op batterij kommen. Mit de hegeschere, want pabbe huil van n strakke hege en doar heurden gain laange pieken op. Mor ook gain körte piekjes. k Heb hom der wel es van verdocht, dat e mit doemstok de moat van de pieken mat en zo gaauw zai boven de vief centimeter oet kwamen, den kwam dij vroage weer, dij k vief centimeter hierboven al optikt heb. t Aargste was traauwens nait t knippen zulf. Wel ooit zulf n ligusterhege had het of net as ik onderholden mos, zel oet ervoaren waiten, dat noa t knippen de grootste klus zok aandaint. t Oproemen. Dij körte verflikste körte stommeltjes, dijst krigst noa t knippen blieven of in de hege hangen en as ze mit veul geweld deroet haauwen hest, loaten ze zok ook nog es stoer haarken. En de rommel liggen loaten von pabbe gain gezichte, mit as gevolg dast op handen en knijen bie d’hege langs most om d’boudel schier te kriegen.
Meschain snappen je nou ook, woarom ik dij aine, verdwoalde exoot, dij per ongelok in mien toene verdwoald roakt is, t laifst ongezain veurbie loop. n Traauma mouten je nait blieven vouern en omdat oetbannen nooit lokt, mouten je hom körtholden. Allewel, t leste woord netuurlek nait de beste woordkeus is.
t Ainegste veurdail van onbelemmerde grui is, dat zien bloumen nou n kans kriegen zok aan de wereld te tonen. En, mout ik eerlieks tougeven, n werkelk onbeschriefelk lekker lochtje verspraaiden, dij elke veurbieloper even stoan let. As je nou weer bie t begun begunnen zollen te lezen, zollen je maarken dat dit verhoal dus n kringloopverhoal worden is.