Horror scenario

De nacht was fris en op thermometer is te zain, dat kwik dicht in de buurte west is bie t vraispunt.
t Is ook ja nog mor april, de moand dij zok veur de kont flikt as t om òfsproaken gaait en zok sikkom nooit aan regels holdt. Supermoan het t van dichtbie goud in de goaten holden.
Zo mout t heur hoast wel opvalen wezen, dat lu in t dörp òflopen nacht oardeg in t ìnde west binnen. Vanòf n uur of aine begon ruiern. Of t òfsproken waark was, ging den bie d’ain en even loater bie d’aander t licht aan, as n soort verloat SunteMeertenlampionnetjesfeest. Wìnd aan ainsoame, laange nachten von zai dij nachtelke activiteit best wel gezelleg lieken. Allewel, gezelleg. As zai oortjes had haar, den haar zai heuren kind, dat der dij nacht oardeg kreund, scholden en in sommege hoeskes zulvens vluikt wuir. Stief vluikt. Dat was ook de reden dat zai nait gewoar worden is, wat zok doar beneden op eerde òfspeuld het. Tegen vaar uur was t doan mit lichtjes-aan-en-oet knipperij en wuir t veur t eerst echt duuster.
‘Zo heurt t,’ mout Luna mit heur vollemoansgezicht docht hebben, ‘eindelks is elkenain in daipe sloap.’
Dat de werkelkhaid soms aans is, as dat e zok veurdut, kon onze traauwe bewoakster nait vermouden en om 400.000 kilometer te raaizen om heur nijsgiereghaid te bevredegen, leek heur ook nait zo’n goud idee. Om aan de wait te kommen, woar kommootsie dij nacht om te doun was, blift mor ain meugelkhaid en dat is, dat wie ons oor te luuster leggen bie de mìnsen zulf.

Corona-tieden binnen stoere tieden en overhaidsmoatregels hebben t doaglieks leven oardeg op kop zet. Aander tieden vroagen om aander oplözzens. Oplözzens om wanorde te veurkommen. Nije orde kwam nait vanzulf en ook nait van ain op aander dag, mor dörpsbewoners binnen creatieve mìnsen en nait veur ain gat te vangen. Zai hebben zok snel aanpaast en zok n nije dagritme aanmeten. Allendeg al de zörg in verband mit t schoolloze leven van schoolgoande kinder vruig en vragt nog aaltied veul van de flexibiliteit van olders. Om joe doar n klaain veurbeeldje van te geven, gloepen we vanmörgen even stiekom bie Veerle en Anna noar binnen. Wie kommen mooi op tied, want heur mouder is net aan t bèllen mit heur vrundin Marie. As je ook even mitluustern willen. t Is, even veur joen oriëntoatsie, zeuven uur.
– Moi Marie, ik mout vandoag om acht uur begunnen.
t Zel wel nait drok wezen op kinderopvang.
– … laange gaap ….. komt mie wel oet, Marie, ik stoa te schudden op mien bainen. k Heb vannachts toch zo aldernoast slecht sloapen.
Goh, doe ook al. k Zel die vertellen wat mie overkommen is. Mien Jaap het mie om drij uur zo schrikken loaten mit zien gebölk, dat k zee: Hold die stil, maal jong, dammeet moakst kinder nog wakker.
– Mainst!!?? Bie die ook al. Hier was t nog gain twij uur, dat mien kirrel inains begon te schoppen en te bandiezen, dat ik van schrik van bère sprongen bin. k Wuir der gewoon baange van, zoas e tekere ging.
‘En dij oremes deur n gewone dreum. Hai docht echt, dat t hoes op instörten ston en zee niks aans as: “Wie mouten noar boeten, Marie, kinder onder d’aarm en vot wezen.” Ik kon hom hoast aal nait wakker kriegen, zo vast zat e in zien dreum.
– Hou kin t wel. Da’s toch wel singelier, zo’n soort verhoal haar Henk ook. Wie hebben vannachts wel n uur in koamer zeten te proaten. Ik kon hom toch nait aan t verstand peutern, dat dreumen bedrog binnen. k Mos hom gewoon bie schobbejakken pakken en heb hom deur t haile hoes hìnsleept om hom te overtugen dat wie gain schaive muren en joekels van scheuren in muren hebben.

Wie stoppen hier mit luustervinkjen. t Is ja nait echt fesounlek om ongevroagd bie aine noar binnen te gloepen. Woar t om gaait, is de bodschop. Hou biezunder mout t vould hebben veur baaide vrundinnen, dij even ketakt zöcht hebben om òfsproaken te moaken over opvang van heur kinder dij dag, om mit n hoast vergeliekboar verhoal over kirrels’ angstdreumen op batterij te kommen.
k Woarschaauw joe, dit is nog mor n tipke van de sluier. Der komt nog véul meer.
Op t zulfde mement, de klokke van zeuven het ja net sloagen, broest t noamelk van de activiteiten. Binnenskoamers, dat wel, mor t is de stilte veur n störm. n Störm dij alles in zok het om oet te gruien tot n orkoan. t Duurt vanòf dat mement nait laank meer dat zok her en der lu van t aine noar t aander stee in bewegen zetten.
Moggen je joe noamelk al verboasd hebben over t gesprek dat, boeten aal privacyregels om, twij vrundinnen mit ons daild hebben, hou groot mout joen verboazen den wel wezen as k joe vertel, dat op enkele oetzunderns noa, bienoa t haile dörp joe n soortgeliek verhoal vertellen kind haar.
Ook burgmeester is nait onder t geweld van de noare dreum over trilgronden en instörtende hoezen oetkommen. Pas noa n indringend gesprek mit zien bondgenoot in goie en slechte tieden, de gemaintebode, is hai tot de konkluzie kommen, dat zok leste nacht wel hail wat biezunders òfspeuld het in zien gemainte. Hai het noa kört overleg mit de wetholder besloten om in noavolgen van landelk bekìnde politici n soamenkomst op t dörpsplaain te organiseren.
Vanòf t mement dat beslizzen nomen is om alle dörpelingen te informeren over stand van zoaken betrevvende t dreumvirus, dat zok bliekboar in de hazzens van mìnsen vastzet het, is t n kommen en goan van bekìnde en onbekìnde lu op t gemaintehoes. Dat Panjer Pinkster en zien traauwe helper Tönnies as ain van d’eersten ontboden binnen, het netuurlek te moaken mit vaileghaidsmoatregels. Dat dörpsomrouper en kommunikoatsiespecialist even noatied op stoepe stoan, het alles van doun mit braide informoatsie verschavven. Dij gain computer het, mout ook informeerd worden. Zulvens Cees Maggelt, de stokjesschriever van kraant, is spot, net as n bult aanderlu. Vrumde, onbekìnde mìnsen, dij wel mit veul hoast noar binnenstoven binnen, mor nait op t dörp wonen.

In t dörp zulf is de kommootsie ook groot. Overal kloetjen lu in grotere en klaainere groepen bie nander. Der worden heftege diskuzzies voerd. t Haile economisch leven, al swoar trovven deur t Corona virus, ligt nou kompleet op zien gat. Der is gain boer dij zok zörgen moakt over pooteerappels of wel de strontkarre trekken mout. t Is de veurbode veur wat zok om tien uur òfspeulen gaait op t dörpsplaain.
Wie zetten doarom, zoals wie om diz’tied van t joar wel voaker doun, klokke n ìndje veuroet. Noar de tied dat persconferentie begunnen mout. Hopelk valen doar aal schèllen van ogen en komt der eindelks dudelkhaid over oorzoak van vrumde dreumen.

Om klokslag tien uur hebben mitschik alle dörpsbewoners zok verzoameld op t grote plaain. In veul gezinnen het t der nog oardeg aan tougoan, wel wel en wel nait hìn kon. Nuigen sprak ja dudelke toal:
‘Ain persoon per gezin.’
Joa, de aanderhaalve meter moatregel blift ook bie dizze soamenkomst gewoon van kracht. Hou lu der binnen t klaaine kringetje van t gezin oetkommen binnen? Bie sommegen is der strootje trokken en bie aandern het n muntstok de keuze bepoald. As t zo goan was, den was t vervast nait in openboarhaid kommen, mor der binnen mie gain verhoalen ter ore kommen van gezinnen, woar de man noar oldGrunneger tradietsie bevolen het:
‘Nee, wief, doe moust thoeze blieven.’
Ondanks ain man/vraauw politiek van t dörpsbestuur is t smoordrok op t plaain. As op n militair exercitieterraain stoan lu mooi strak langs gevoarenlinten opsteld. Aanderhaalve meter aan weerskanten en t kruus geft t standstee aan.
De heftege diskuzzies van de vrouge mörgen binnen n beetje verstomd. Was t heurst heurt wel n beetje op t geroezemoes van n iemenkaaste. t Is n onderdrokt stemmengeluud. Kist de spannning op de gezichten òflezen. Maiste mìnsen kieken mit argusogen noar swoare aiken deure van t gemaintehoes. Achter dij deure mout dammeet burgmeester teveurschien kommen. t Bölkiezer staait al kloar.
As deure opengaait, klappen der veul mobieltjes open en heurst n plaain vol mìnsen zachies fluustern:
‘Let op, nou gaait t begunnen.’
Thoesfront mag den nait liggoamelk aanwezeg wezen, zai willen wel groag berichten oet eerste haand ervoaren.
Burgmeester is de eerste, dij noar boeten komt en vlak achter hom aan lopen gemaintesikketoares en wetholder. Panjer Pinkster, veur dizze spesioale gelegenhaid kled in officieel inspecteurstenue, kompleet mit versierseln en swoard aan koppelraaime, holdt t pad veur hom vrij. Tönnies sloet de riege, as der inains n grote stoatege man mit laange hoaren tot op scholders, hail bedachtsoam in t ronde kiekend ook nog noar boeten komt schoeven. Hou t kin, wait gainaine, mor aandacht van sikkom aal t publiek verploatst zok van t ain op aander mement van burgmeester noar dij vrumde, onbekìnde persoon. Lu vroagen zok òf wel dij vrumde kwibus wel wezen mag, mor veural wat e hier te zuiken het. t Rap volgende fluustercircuit over langhoarege kwast wordt roeg versteurd deur n kedoate burgmeester:
‘Goiendag beste mìnsen. Wie binnen blied dat ie hier in zo’n groten getale aanwezeg wezen kinnen. Wie snappen joen ongerusthaid over t vervelende dreumvirus, dat zok òflopen nacht over ons dörp verspraaid het. Ik mout tougeven, t is mie zulf noamelk ook overkommen, dat zokswat nait op laange boan schoven worden kin. Om joen en mien ongerusthaid weg te nemen, heb ik n spesialist in dit soort zoaken, dokter Anders Wieske, nuigd om ons oet de douken te doun, wat zok nog gain haalve dag leden in onze gemainschop òfspeuld het.’
Noa t leste woord dee burgmeester n stap terogge om ploats te moaken veur zien gast. Wat onwenneg om zok toukiekend nam de dokter dou ploats achter t bölkiezer, sluig der es op, mit t rezeltoat datter n onzichtboare bom op t plaain ontplovde, schrok der zulf nog t maiste van, kuggelde even en zee dou:
‘Anders is mien noam.’
Wachde even en luit der mit n braide laag op volgen:
‘Moggen je wat te vroagen hebben, groag adresseren aan Anders.’
‘Zol dij kirrel wel goud wies wezen?’ kon boer Vreugdenhill nait noaloaten, tegen gainaine in t biezunder, te zeggen.
‘Wieske,’ zee zien dichtstbieë buurvraauw.
Antwoord huifde Vreugdenhill nait te geven, omdat de dokter noa zien oarzelend begun toch begon mit vertellen.
‘Ik dou al joaren onderzuik noar dit soort vrumde verschienseln. Zoals ie meschain waiten, en meschain ook nait, is t waitenschappelk stoer om vast te stellen woar zokswat as n dreumvirus votkomt. Noa joarenlaange onderzuiken noar korencirkels en doarbie heurende boetenwereldse bezuikers heb ik mouten konkludaaiern, dat dit soort ervoarens in hoast alle gevallen berusten op …..massahysterie.’
Zagst aan gezichtsoetdrokken bie verschaaiden mìnsen, dat zai wat onrusteg in d’hoed wuiren.
‘Touval speult bie zokse onbegriepelke gewoarwordens voak n grote rol. Dreumen binnen ja bedrog. t Kin best best wezen, dat joe n stokje oet de kraant van guster of beelden van n film op televizie in joen hazzens opsloagen hebben en dat op dizze menaaier interpretaaierd hebben.’
Noa dizze leste woorden wuir t echt even hail stil op t plaain. Dokter Anders Wieske, de bekìnde psycholoog keek es tevreden dele op zien publiek en zag tot zien grote tevredenhaid, dat zien woorden doel trovven haren.
‘Doarom,’ zo ging de dokter deur, ‘zol k joe aanroaden willen, om der nait teveul aandacht aan te besteden. t Corona virus is n doezend moal grotere – ….. haha….hai mos hier om zien aigen woorden gnivveln – tegenstander dan t dreumvirus. Proat rusteg veul mit nander, geeft de vervelende beelden n stee en vergeet t veurval. k Wait hoast zeker, dat dit n ainmoalege gebeurtenis west is en dat ….’
‘Mag ik ook even wat zeggen!’
Zin vuil as n stain in n doodstille viever. Lu dij de leste geruststellende woorden van Anders Wieske nog aan t verwaarken waren, schrokken op oet heur gedachten, keken in t rond woar t geluud vot kwam, om vervolgens te ontdekken, dat de bron zok bliekboar verstopt haar. Bliekboar, want de spreker haar zok nait verstopt, hai ston gewoon tussen t publiek. Dat e nait opvuil kwam deur zien geringe liggoamslengte. Kees Kleine, de man van Trijnie en voader van Michieltje oet t hoeske in t grote bos, was noamelk de man dij t woord vroagd haar. Even kedoat as burgmeester veur t front was goan stoan, luip Kees noar de klaaine verhogen, klom t twijtreeds trapke op, luip rechtstreeks noar de microfoon en zunder de dokter aan te kieken, stak e van wal:
‘Beste mìnsen, ie kinnen mie weschienlek nait, mor mien noam is Kees Kleine. Ik woon soamen mit vraauw en kinder in t witte hoes in t grote bos. Ik bin waitenschapper op universiteit in Stad. Spesialisme telekommunikoatsie. Ik wil joe aal mit nander en doarbie heurt ook onze zogenoamde dokter, groag even oet de dreum helpen. De dreum, dij ons aalmoal vannachts overvalen het, is noamelk gain touval. Wat zok in onze hazzens òfspeuld het is in wezen n veniende aanval van n nou nog onbekìnde tegenstander.’
Omdat Kees allendeg mor verboasde gezichten veur zok zag, ging e snel deur.
‘k Zel joe t oetstokken. Anders Wieske haar geliek. Ik mout hoast aannemen, zunder dat e t zulf wos. Zien verhoal over de film van gusteroavend is woar, mor ook hier mout ik zeggen, de woarhaid kent meer dan ain kaante. Wat onze onzichtboare tegenstander noamelk doan het, is wat ze in de rekloamewereld subliminoale woarnemens nuimen. Klaaine onopvalende beelden integreren in n film. Beelden dij joen ogen nait herkennen, omdat t mor n flits is, mor wel opsloagen worden in joen hazzens. De beelden van scheurende hoezen, n trillende bodem en instörtende hoezen, dij elke dörpsbewoner vannachts herbeleefd het, zaten verpakt in de film van gusteroavend. Woar ie nait sloapen konden of wakker schrokken binnen van de oakelge dreum, heb ik de haile nacht zeten te puzzeln en heb k beeldje veur beeldje òfdraaid om te ontdekken dat ze deur de haile film hìn verbörgen zaten.’
Wel dut nou zokswat, lag elkenain op de lippen. As Kees Kleine geliek haar, den mos doar toch n gedachte, n belang achter zitten.
‘Ze willen ons hier votjoagen,’ ruip inains n onbekìnde stem oet t publiek.
Het dij man geliek?
De vroagen dij Kees mit zien verhoal oproupen het, binnen te veul en te braid om hier te behandeln.
Wel zollen dij ‘ze’ wezen. Wel zol der nou belang bie hebben om lu oet t dörp vot te joagen. Mit welk doul? En hou kriegen ‘ze’ t veur mekoar om heur bodschop in n film op nationoale televizie te verpakken. Loaten burgmeester en verantwoordelke bestuurders eerst mor es oetfigelaaiern wel de grote, onzichtboare tegenstander is.
Wel zol der nou belang bie hebben om n koal, mìnsenleeg Grunneger landschop te creëren. Nee, wie mouten nait votdoadelk begunnen mit noar mìnsen of organisoatsies te wiezen. Zuik eerst mor es oet, wel de film van gusteroavend zo bewaarkt het. Den binnen we vast al n ìnde op glee.
k Bin baange, dat t nog n hail gepuzzel wordt.