t Wichie dat zok bevrijdde van heur hondenangst

In n klaain boerendörpke woonde n wichie, dat zo’n angst veur honden haar, dat zai mitschik hoast nait bie stroat dus te lopen. Nait dat Veerle doar mit te koop luip. Nee, mor as t neudeg was luip ze groag n blokje om, om honden te ontlopen.
In n buie van babbelzaikte – wat heur traauwens nait voak overkwam – het ze ais tegen vrundin Keetje zegd:
‘k Wol dat ik mie onzichtboar moaken kon. Ieder moal as k den n hond tegenkom, moak ik mie onzichtboar.’
Keetje haar heur kopschuddend aankeken. Dij Veerle toch ook mit heur fibelekwinten. Zai begreep nait, dast baange wezen konst veur n hond. Joa, meschain veur n grote Rottweiler of veur n kwielerge boxer, mor veur veur n lutje, schieterg hondje hufdest toch nait baange te wezen. Nee, dij vrundin van heur was n laif wicht, mor hou zai aan heur hondenfobie kommen was, was veur heur n groot vroagtaiken. t Spoukte Veerle ook wel es deur de kop. Allewel. De angst was aiglieks nait ains zo belangriek, hou der van verlöst te worden, doar ging t om.
Nou woonde in datzulfde dörp n hond, dij baange was veur mìnsen. t Was n grote joekel en mit n vacht van roege, gries-swaarte hoaren leek e nog t maist op de spreekwoordelk vervoarlieke helhond. Datter in dat grote liggoam n klaain baang haartje klopte, dat konst aan d’boetenkaante nait zain.
As klaain, schatteg hondje van n week of tiene was e joaren leden bie Jans en Greet de Jonge, n older echtpoar, op dele zet. Och, wat waren dij olde mìnsen blied mit t lutje joekeltje. Hai brocht mit zien jonkhaid en zien energie n bult ruiern in t bedoarde leven van olden van doagen.
‘Wie nuimen hom Bonzo,’ zee Jans beslist. Hai was al sunt zien jonge joaren groot laifhebber van d’meziek van de Bonzo Dog Dooh Dah Band.
Dou binnen t joar eerst Greet en n poar moand loater Jans oet tied kwamen, bleef t hondje, dij intussentied goud groot gruid was, allaind achter. Tied om n goud kösthoes veur hondenwees te zuiken was der nait west. Omreden dat huwelek kinderloos bleven was, ontbrak dij meugelkhaid om Bonzo op te vangen. Buren haren katten en voerden as ekskuus aan, dat zo’n grote hond nait bie heur thoes paasde.
Zo wuir hoeshond stroathond. n Hail zet het e nog op t haim van lutje aarbaaidershoeske wacht op terogkomst van Jans en Greet. Dou dat nait beurde en n zetje loater vrumde mìnsen in t hoes gingen wonen, dij hom aingoal van mit veul lewaai en laange stokken van t aarf juigen, het e verdraiteg en ontdoan t hoeske de rogge toukeerd. Om der nooit meer n poot op t aarf te zetten.

t Was op n mooie zummerdag dat Veerle, op weg noar zwemkoel in t bos, spieker in achterbaand van fietse kreeg.
‘Hou mout dat nou?’ zee ze, doodongelokkeg, meer tegen zokzulf dan tegen n aander. n Spieker oet baand trekken was nait zo stoer, baand plakken wel. Dat haar heur papa heur nooit leerd en omdat op t stille bospad gain mìns te bekennen was, luip zai mit fiets aan haand verder. Op weg noar t bosmeer. Op weg noar verkoelen en hopelk op weg noar hulpe.
‘Pfoe, wat is t hait vandoage.’
In heur verbeelden zag zai achter iedere boom en achter elk stroekje n fietsmoaker teveurschien springen, dij zee:
‘Och, doe aarm wicht, hest locht aan verkeerde kaante baand zitten. Wacht mor even, ik help die wel oet de brand. Ik plak dien baand wel even.’
Dat dij fietsmoaker gewoon in t dörp in zien aigen waarkploatse aan t waark was en nait in t bos noar waark luip te zuiken, om lutje wichtertjes mit bandenpech te helpen, wos Veerle ook wel. Mor hoop kin soms zo staark wezen, dat je groag zokse sprookjes leuven willen.
Mui van t sjaauwen mit fietse deur t mulle zaand, bleef zai even onder schare van hoge ekkelboom stoan oet te poesten.
‘Pfoe,’ zee ze veur twijde moal, veegde zok t swaait van t veurheufd, ‘wat bin ik ja mui,’ en zai luit zok op zaachte mos onder bloaderparasol van ekkelboom dele plovven. De flèze priklimenoade en t puutje mit haardebroodjes in zwemtazze kwamen heur wel goud van pas, want van fietse steuten deur lös zaand kriegen je honger en dörst.
As op dat mement op t bospoadje touvalleg n mìns langslopen was, haar dij vervast docht:
‘Goh, dat wichie zit doar gezelleg op heur allaintjes even te picknicken.’
Mor net as n fietsmoaker luipen der ook gain aander lu in t bos.
En Veerle?
Dij haar t best noar heur zin. Zai vlijde zok dele op t zachte gruine metras en docht even nait meer aan spiekerbanden en helder zwemwotter. Floitende vogeltjes, dij vergees t prachtegste concert heuren luiten, begelaaid deur zacht zoemende insecten in kroon van boom, deden de rest en muiken dat heur ogen hail langsoam dichtvuilen. Dat was ook d’reden, dat zai nait zag, nait zain kon, dat zai nait allendeg in t bos was. Datter al n haile zet, verscholen achter dicht stroekgewas, n groot en roeghoareg monster op de loer lag en mit grote, begerege ogen noar Veerle, mor veural noar heur lekkere haardbroodjes zat te kieken, was heur nait opvalen. Nee, zai was op weg noar n hail aander laand. Dreumenlaand.
Dat kwam Bonzo, joa, t is werkelk woar, onze aigenste Bonzo, dij op zo’n male menaaier van hoes en heerd verdreven was deur dörpsgenoten, nait slecht oet. Dou noa n zetje zien oortjes allendeg mor zacht snurkende geluden opvongen en hai zeker wos dat t vrumde wichie sluip, was e plat op t lief centimeter veur centimeter noar schone sloapster touschoedeld. t Stoetje mit keze smuik hom goud, mor brocht ook weer olde herinnerns aan Jans en Greetje bie t aarme daaier noar boven. O, o wat miste hai de laifde van dij twij golden mìnsen. Aal lu, dij e in d’joaren noa verdwienen van zien mìnsenolders tegenkommen was, waren oet aander holt sneden.
Joa, Bonzo haar gain makkelk leven. Mìnsen haren t hom stoer moakt, zeker omdat elk ketakt oetluip op gebölk en stainengooierij. Hai was zulvens n moal op n schot hoagel traktaaierd. De angst veur wilde honden, ‘pappa, kiek es n wolf!’ zat daip in t mìnselk braain.
Onderwiel e zo smoakelk zien haardbroodje zat te eten en goie en male herinnerns hom deur d’kop spoukten, gingen bie Veerle d’oogjes haile langsoam open. Woar ze wakker van worden was, wos ze nait, mor n innerliek alarm haar heur wakker moakt en woarschaauwde heur datter wat vrumds loos was. Binnen n seconde haar ze n grote, gries-swaarte hond woarnomen. Binnen dijzulfde seconde haar ze ook schoten, dat dijzulfde joekel heur stoetjes aan t opkaauwen was. En woar ze aans luudgillend votvlogen was, bleef ze nou haile rusteg. Ongewoon rusteg. Zo kaalm, dat ze hoast n beetje baange van zok zulvens wuir.
‘Hou smoaken mien broodjes?’
Bonzo, dij aal nait deur haar dat zien gastvraauw wakker worden was, sprong omhoog en was van plan de bainen te nemen.
‘Ho!’ zee Veerle zulfverzekerd en körtòf, ‘nait votrunnen.’
En zo woar as twij moal twij vare is, zo bleef Bonzo stokstief stoan. Doodsbenaauwd. Trillend as n ruske dus e t lutje mìnsenkind nait ains aan te kieken. Mor dij ston op en net alsof der n hail aander Veerle opstoan was, luip ze noar baange Bonzo tou en streek hom mit haand over kop:
‘Huifst veur mie echt nait baange te wezen heur, ik heb nog nooit van zien leven n daaier kwoad doan.’
Dou pas dus Bonzo t vrumde wichie aan te kieken en ondanks aal slechte ervoarens mit mìnsen, las hai in heur ogen oprechthaid.
‘Vindst nait aarg, dat ik dien stoetje opeten heb?’
‘Nee, man,’ laagde Veerle, ‘mien mouder is aaltied baange dat ik verhonger en geft mie voak veuls te veul eten mit.’
Bonzo keek nog es begereg noar t pepieren puutje.
‘Of hest nog zin in aine,’ zee ze op giebeltoon. Ze haar der gewoon oardeghaid in, hou dizze vrumde, grote hond doar noast heur op t mos zat. En ze kwedelde aan ain stok deur, over kepotte fietsbanden en over n verloren zwemmiddag en Bonzo kwedelde noa n zetje gewoon mit heur mit.
‘Vindst nait roar?’ zee Veerle, dou ze even noar n nij gespreksonderwaarp zat te zuiken.
‘Wat roar?’ vruig Bonzo.
‘Dat doe en ikke hier mit zien baaident midden in bos mit mekoar proaten?’
‘Joa, noust t zegst, ik heb aiglieks nog nooit mit mìnsen sproken.’
t Kösde baaident wat bedenktied, mor om doar nou weer te laank bie stil te stoan, was ook nait neudeg. Vonden ze allebaaide.
‘Wat wel roar is, dat ik mien levenslaank baange west bin veur honden?’
‘Ong?’
‘Schietensbenaauwd.’
‘Woarom?’
‘Nou moust nait van dij moeileke vroagen stellen,’ zee Veerle vranterg, ‘as k dat wos, haar k der toch al laank wat aan doan.’
En oft nou kwam omdat Bonzo terogge schrok van heur stiekelge opmaarken of omdat e zokse grote ogen opzette, Veerle mos zo haard lagen om zien reactie, dat ze hoast omvuil en zok t lief vastholden mos.
‘Maal beest,’ zee ze gekscherend, zunder biebedoulen, mor dou ze zag, dat dikke troanen oet Bonzo’s ogen luipen, schoof ze noar hom tou en zee:
‘Doar huifst nait om te janken, heur, k bedoulde t nait zo.’
Ze streek hom veur twijde moal laifdevol over kop en zee as n lutje moudertje:
‘Kist mie alles vertellen, heur, k zol der niks van verklappen.’
Zo kwam t dat Bonzo sunt laange tied n luusternd oor kreeg en bie stokjes en beetjes zien haard en ainsoam levensverhoal op dat zaachte mos hìnvlijde. t Kopschudden en d’belangstellende blik van Veerle waren n motivoatsie om ook echt alles te vertellen.
‘Wat n proatjeboksem bistoe ja,’ zee Veerle, dou Bonzo even n rustpauze in leek te lazzen, ‘bist aaltied zo aan t kwedeln?’ Veur n twijde moal begonnen zok dikke wotterpoulen in Bonzo’s ooghouken te vörmen en mit haise stem mos e bekennen:
‘Waistoe wel hou laank t leden is dat ik mit aine proat heb?’
Nee, dat wos Veerle nait en omdat honden waineg besef hebben van doagen, weken en joaren, kwam doar gain antwoord op.
‘Is t hier aaltied zo stil in bos?’
Nou, nee, mos Veerle bekennen. Normoal fietsen en lopen hier summers best wel veul mìnsen langs, op weg noar bos of zwemkoel.
‘Hest geliek, hond…’
‘Ik hait traauwens Bonzo…’
‘Hest geliek Bonzo, t is aal dij tied dat wie hier onder ekkelboom zitten en dat is toch al n oardeg zetje, ongewoon stil.’
Zunder der bie noa te denken keek Veerle op heur allozie, mor schrok zok n houdje. Bonzo zag de schrik op Veerles gezicht en vruig of der wat biezunders was.
‘Mien allozie, de wiezers van mien allozie lopen de verkeerde kaante op.’
Zat batterij der verkeerd in? Was t uurwaark kepot? Vroagen, dij ain noa d’aander heur deur kop spoukten en in heur alteroatsie om tied weer gewoon te loaten lopen, draaide zai aan t wieltje en kreeg n opsodemieter, dat zai achterover sluig en n poar tellen verdwoasd op t mos liggen bleef.
’t Is ook aaltied ellìnde mit mie,’ jammerde Bonzo. Hai was kompleet van slag, dou e dat laive wichie doar zo te liggen zag en omdat e wìnd was veur moeilekhaiden weg te lopen, draaide hai zok om en wol zok in t bos verschoelen.
‘Nait woar,’ krabbelde intussentied Veerle weer overìnne, ‘d’ellìnde zit niet bie die en nait in die, mor bie d’mìnsen.’ En terwiel z’heur jurkje glad streek en heur zwemtazze op pakjedroager vastmuik, zee ze zelfbewust:
‘Ik neem die mit noar mien hoes.’
Kedoat stapte zai mit fiets aan haand t pad weer op. En Bonzo? Dij luip der as n hondje achteraan. Wat mos e aans ook. Dij Veerle sprak zo overtugend, doar dus hai niks tegen in te brengen.
Op terograaize noar t dörp bleef t stil bie pad en weg.
‘Zollen alle mìnsen zok verstopt hebben? Binnen ze meschain baange veur dij grote swaarte hond, dij doar nou zo frank en vrij bie d’weg lopt?’ Dat t hail aans was en tied nog aaltied in d’ware was, kwam nait bie Veerle op. Dat zai nog in teroglooptied luipen, muik dat zai gain mìnsen zagen.
Dat veraanderde dou Veerle klinke van achterdeur vastpakte. Zai kreeg n klaaine schok, lang nait zo’n oplewaai as zai in t bos had haar, mor toch n schokje. As ze dou op heur allozie keken haar haar ze zain kind dat tied weer gewoon veuroet luip. Wat ze wel zag, dou ze deur opendee, was heur pappe.
‘Moi, wicht, bist mooi op tied,’ zee e.
‘k Bin nait allendeg,’ zee t lutje wichie bedeesd.
‘Ong?’
‘Nee, k heb Bonzo mitnomen.’
‘Bonzo? Wel is Bonzo?’
’t Hondje van Jans en Greetje de Jonge,’ zee Veerle.
Dou was heur voader even lamsloagen. Wat zee zien dochter doar. Jans en Greetje de Jong? Mor dij waren al n poar joar leden oet tied kommen. En haren dij nait zo’n gevoarlieke hond, dij kinder beet. Woar boer Koning nog n moal mit n jachtgeweer op schoten haar.
‘Is dat gevoarlieke baist den nait dood?’
‘Nee, hai staait hier bie ons achter t hoes.’
‘Mainst.’
‘Joa, k heb hom in t bos trovven, dou e van mien haardbroodjes zat te smikkeln.’ En stroekelnd over heur aigen woorden lopt ze mit heur pappa achter t hoes ….. om te constateren, dat Bonzo vot is.
‘Hai is denk ik toch te baange veur vrumde mìnsen west en is weer òfsakkedaaierd,’ zee Veerle teleurgesteld.
Hou t nou persies zeten het, is Veerle nooit te waiten kommen en elkenain, dij ze t verhoal van teroglopende allozies vertelde, het heur mit meewoarege ogen aankeken van:
‘Joa, t zel wel.’
Hou t mit Bonzo òflopen is, is ondudelk. Weschienlek haar Veerles pappa wel geliek, dou e veronderstelde, dat Bonzo dood was.
Soms mouten je de feiten mor gewoon accepteren. De loop van de geschiedenis veraandern, kin ja allendeg mor in speulfilms. Terog noar t verleden en terogdraaiende allozies speulen allendeg mor in d’hazzens van fantasierieke schrievers.
O, joa?
En hou is t den meugelk dat t wichie, dat panische angst ontwikkeld haar veur honden, noadat ze Bonzo in t bos tegenkommen is, volkomen van heur hondenfobie verlöst is.
Je kinnen de klokke meschain nait versloagen, mor joen angst veur honden dus wel.