De gluurder

Ik haar via d’geruchtenstroom bie ons op t dörp vernomen, dat zok de leste tied n gluurder in onze kontraaien ophuil. Omdat zokse verhoalen voak overgoten binnen mit n smoakelke saus vol verzinsels en woarhaidsvinden in de dörpse tam-tam over t algemain nait hoog op d’prioriteitenlieste staait, bin ik soavends even bie inspecteur Panjer Pinkster op veziede goan.
Mien onaangekondigd bezuik vuil d’inspecteur best wel raauw op t dak. Zien gebrukelk ‘moi’ bleef dit moal bie hom achter in de keel stoeken en inploats doarvan kwam der n:
‘Wat dust dóe hier nou, Cees Maggelt.’
Ik was nait allendeg verboasd over dizze onvrundelke verwelkommen, mor nog veul verboasder over zien uterleke verschienen. n Inspecteur in jaeger onderboksem en t knopenhemd haalf open is nait t beeld, dat je hebben van de aaltied zo onberispelk klaaide plietsieman. Mit t hoar nat op d’kop kon ik nog even denken, dat e meschain net oet tobbe kwam, mor doar bleek niks van te kloppen. t Was hail wat aans, woar ik over toukommen was.
‘Ik kom net terogge van petroelie lopen.’
Dat was t dus en t ain mit t aander kombinerend, haar ik votdoadelk t antwoord op dij opmaarken kloar. Hai haar netuurlek achter d’onverloat, dij stiekom d’vraauwlu begluurde aanzeten en zat doarom zo beswaait, mui en onderoetzakt bie toavel.
‘En hebben ie de gluurder bie d’schobbejakken kregen?’
Hai schoot as deur n ieme stoken inains rechtoverìnne, zette grote ogen op en antwoordde:
’n Gluurder? Hou bedoulst, mien jong.’
Zien verbolderdhaid was echt, dat zag ik in ain oogopslag. Even oet t lood sloagen deur d’kloarbliekelke onwaitendhaid van d’aans zo goud informeerde inspecteur, vruig ik oarzelnd:
‘Hebben ie den vanoavend nait op jacht west noar d’gluurder, dij de leste tied zokse hevege emootsies bie d’vraauwlu op t dörp lösmoakt?’
Noa n körte stilte, woarbie ik aan de daipe rimpel in zien veurheufd zag, dat e muite dee om mien verhoal over d’gluurder n stee te geven, kwam t volgende opmaarkelk verhoal op toavel. Eerst wat stutternd en onsoamenhangend, mor noa n poar zinnen weer hailemoal zokzulf, verteld’e mie, wat hom d’leste tied zo aal bezegholden haar.
‘Hest geliek, Cees. De gluurder, ik was hom even kwiet. Nait echt, mor in mien aigen beleven. Ik zol die ook vertellen, hou dat kommen is. t Bericht, dat al langer deur t dörp spoukt, as dat zok n lutje viezerikje in boskes en achter dikke bomen verschoelt, is mie al doagen leden in t oortje fluustert. En ook al hest ter meschain nog niks maarkt, ik heb doar mien moatregels al veur trovven.’
‘Ong?’ zee ik ongewild. Ik wol d’inspecteur ja nait zo mor in de rede valen. Ik wos hou e op zokse onverwachte opmaarkens reageren kon. Dit keer wast nait aans.
‘Kist die nou nait even d’snoete holden en mie oetvertellen loaten?’ was den ook mien terechte verboale stravve. Hai haar n poar tellen neudeg om weer op zien proatstoule te klimmen:
‘Dij gluurder, Cees, hebben wie n poar doage leden al op t matje had.’
t Was verrazzend nijs. Was ik as verslaggever zo slecht op d’höchte mit de justitiële ontwikkelns bie ons op t dörp? Bliekboar wel.
‘Dij zogenoamde gluurder, Cees, is deur onze aigen dörpse börgerwacht even netjes in t kroagie pakt.’
‘Zogenoamd?’
‘Joa, mien jong, zogenoamd, want de gluurder, dij deur aal dij overdreven vraauwlu woarnomen is, bleek n gewone, doodeerleke hondjesoetloater te wezen. Wie wozzen t aiglieks ook wel, want de verhoalen, dij wie binnenkregen, waren nait mit mekoar te riemen. Ast d’verhoalen geleuven most, den zollen der wel vief of zes gluurders aktief wezen mouten, zo spraken de berichten mekoar tegen.’
Ik schudde es wat mit t heufd, mor nait oet ongeleuf over wat d’inspecteur mie net verteld haar, mor om mien aigen gedachten op n riegie te kriegen. Zoals Panjer Pinkster doar bie toavel zat, mui en onderoetzakt, was t onmiskenboar, dat hai zok nog nait zo laank leden flink oetnavveld hebben mos.
En nou e – zo te heuren  en te zain- toch kloar was mit zien verhoal, dus ik ook wel weer n vroage te stellen. Goud lettend op d’gezichtsoetdrokken van d’inspecteur, zee ik den ook vezichies:
’As ik joe zo zitten zai, liekt t net of je kilometers rund hebben.’
‘Dat heb ik ook, Cees. Je mouten der wat veur over hebben, om de doaders te pakken te kriegen?’
‘Doaders?’
Ik kon mien nijsgiereghaid nait onderdrokken. t Lag mie veur op de tonge en t was der oet, veur ik derop verdocht was. Gelokkeg reageerde d’inspecteur dit keer nait zo hefteg.
‘Wie hebben aan d’landskaante van daip n gehaime gokhal,’ verklapte hai zunder omwegen. Ik keek der van op. Ik was dus hailemoal nait goud informeerd over dörpse aangelegenheden, dat bleek nou wel weer. n Gokhal? Bie ons op t dörp. Zokswat haar’k ja nog nooit heurd.
‘Al tieden waiten we dat t lutje witte hoeske, vlak bie t klaaine draaichie n broudploats is van illegoale gokkers.’
In gedachten luip ik aal dij hoeskes aanderkaant  daip even langs. t Lutje witte hoeske ston mie dudelk veur de geest. Doar woonde n jong stel, veur zo ver ik mie herinnern kon en doar zollen zok kriminele aktiviteiten òfspeulen. Onveurstelboar. Mor net zo onveurstelboar ist twijde verhoal van d’oavend, verteld deur d’inpsecteur.
‘Op t bero hebben we besproken, hou de zoak aan te pakken. Omreden dat we doar nait zo mor n inval doun kinnen, hebben we kozen veur n gelaidelke taktiek. Op mien veurstel is besloten, dat ik mie de kommende tied incognito in dij omgeven goa opholden om gegevens te verzoameln.’
‘En hou zol dat den in zien waark goan?’ kon ik nait noaloaten te vroagen.
d’Inspecteur keek inains even hail ongelokkeg, mor dat kwam minder deur mien vroage as wel deur t beeld, dat e weschienlek zulf opruip. Langsoam begon e weer te praten:
‘Ik zol mie verklaiden as trimmer. En ast zo te pas kwam, den zol ik mie tiedens mien rondje zo verdekt meugelk opstellen.’
‘As legoale gluurder.’ t Vloog der oet, veur ik der aarg in haar.
d’Reaksie van de uterlek nog aaltied lamsloagen inspecteur was verboazenwekkend.
‘Joa, vanoavend leek t d’oavend van de woarhaid worden. Ik haar mie achter n dikke boom installeerd, vief menuten noadat ik zain haar, dat n grote group mìnsen t witte hoeske binnengoan was. k Heb biet, docht ik en as ik dammeet as t spul aan de goktoavel zit, binnenvaal, heb ik z’aalmoal in ain keer te pakken.’
‘Mor …..?’
’t Luip aans. Zai haren míe bienoa te pakken. Dou’k net op weg was noar t klaaine roamke aan d’ziedkaante van t hoes om noar binnen te koekeloeren, ging d’veurdeure open en luipen aal dij lu roupend en rèrend noar boeten:
‘Wie hebben de gluurder,’ ruipen ze aingoal. Panjer Pinkster wist zok t swait van t veurheufd en ik konkludaaier, dat d’inspecteur t haile avventuur bliekboar nog es herbeleeft.
‘Zai dochten dat joe de dörpse gluurder waren?’
‘Joa, k heb veur mien leven runnen mouten. Ze wollen mie in t daip goien!’
Hai wacht even en begunt den zachies te schoatern.
‘k Heb nooit waiten, da’k nog zoveul haardlopersbloud in mien olde bainen haar.’
Ik heb Panjer Pinkster beloofd, da’k de volgende dag t haile verhoal van d’ontdekte gluurder, dij dus gain gluurder was, in d’kraante publiceren zol. Den was dat probleem in elk geval oplöst.
Hou t mit de illegoale gokhal òflopen is?
Dat is n dag loater deur d’inspecteur aigenhandeg – en dit moal in officieel plietsie-uniförm – oetzöcht.
Wat bleek? d’Jongelu van t witte hoeske waren al joaren lid van n speulapperoaten-verainen en haren dij oavend vrunden nuigd veur n gezellege oavend. Doar was dus niks krimineels aan.
Nijsgiereg of der in t lutje hoeske nog proat is over d’gluurder, dij ze bienoa te pakken haren?
Weschienlek wel en k bin benijd hou e dat ervoaren het. k Zol de inspecteur doar n volgende keer nog es noar vroagen.
Cees Maggelt