Laauw

Laauw

Dag lu,
Vandoage nemt professor Luttje joe kriskras mit pervinsie Grunnen deur. Zoals we dat van hom wìnd binnen op zuik noar de aigenheden van onze Grunneger toal. Zo lopt e vandoage van de Drìntse grìns t haile stok noar Westerwol. n Beste tippel, dat kin’k joe wel vertellen.

Vandoage gaait t over t woord:

Laauw.

t Wui mie lestent op n toneeloetvoeren nog weer es goud duudlek, dat ‘laauw’ wel n hail specifiek Grunnegs woord is, mor ook n woord, woarvan ( n schatten? ) d’helfte van de platproaters nait wait hou ze t in sommege oetsproaken interpretaaiern mouten.
Laauw is in zien gewone doun natuurlek de vertoalen van t Nederlandse woord lauw ( of zoals de Grunnegers zeggen katjelaauw ) en betaikent den gewoon haandwaarm.
Mor om even terogge te goan noar dij toneeloetvoeren. Ik bezuik regelmoateg veurstellens van amateurtoneelverainens ( prachteg scrabblewoord! ). De reden? Ik heb ontdekt, dat schrievers van toneelstokken in de Grunneger toal der n gewoonte van moaken, woorden, dij in onbruuk roakt binnen, op t toneel weer op te voeren. En dat zuik en vin ik of en tou, as mitwaarker van t Grunneger Bero veur Toalonderzuiken, voak in de maist ofgelegen en onbekìnde dörpskrougen. Ik bin dus aaltied op jacht noar mooie olde woorden. Vergeliek mie mor n beetje mit n gold- of diamantzuiker. Dij vinden heur kostboarheden maisttied ook op n stee, woarst  nait zo op fietse even hìn ridst. En heur pronkjewailen, dij hebben ook aaltied n haile zet onder d’oppervlak verbörgen zeten.
En loat mie nou in Spiekerboor bie Willem Diekemoa in t kaffee zokswat nou ook overkommen. Ik zit in de zoal te kieken noar n mooie revue ter gelegenhaid van t vievenzeuventeg joareg bestoan van toneelverainen, as ik t volgende heur:
Otto:                   Schenken ie ook bier?
Manuel:              Laauw bier.
Otto:                   Ik wil n kold glas bier.
Manuel:              Dat hebben w’hier nait, dus dat schenken wie hier ook nait.
Otto:                   En net zegst, dat je laauw bier hebben.
Manuel:              Dat klopt. Wie hebben dus gain bier.

In zes zinnen oetlegd, wat laauw bier is.

t Wui eertieds ook gebroekt om joen aigen aarmoude te verbaargen.
Jan:                       Ik bin toch zo stìnezat.
Kees:                    Wat hest den wel eten.
Jan:                       Mous mit worst.
Kees:                    Lekker nait?
Jan:                       Joa, en doe?
Kees:                    Laauw aaier en laauw melk.

En den mos Kees mor hopen ( as e tenminnent nait veur zien aigen ellìnde oetkommen wol ) dat Jan net as Otto in t stokje hierboven nait wos wat laauw was. Of meschain hoopte hai t juust wel en kreeg e nog n prakkie van Jan zien mous.

En de mìnsen dij aan t Laauwdiekje op t Wedderveer wonen den? As ik bie mien grootollen in Blijham was, luip ik mit opa groag even over d’Zandstroom bie toenakker langs noar t Laauwdiekje tou.
t Laauwdiekje trekt al sunt mìnsen zok heugen kinnen de grìns tussen Oldambt en Westerwòl. t Is gain miezerg klaain diekje en kist ook nait zeggen dat e der nait is, dus nait bestoat. t Is gewoon n normoale diek, dij weschienlek vrouger zien dainst wel bewezen het as wotterkeren tegen n overstromende Olde Oal en dus zien plicht wel doan het. En nou? Och, nou ligt e der mor n beetje sloaperg bie. Ik heb t veur de zekerhaid nog even kontroleerd.
As ik als toalonderzuiker dit juweeltje dus nait boven wotter hoald haar, wast mit t woord laauw meschain ook zo goan as mit t Laauwdiekje en wast wegdommeld in d’aiweghaid, mor t staait  ( zeker veur joe as lezer ), neem ik aan, hoop ik in elk geval,  weer in t woordenbouk.